Skip to Content

146 Views

با لایەک لە لایەنە باشەکانی دیکتاتۆریەت بکەینە وە …  شەماڵ باخچە یی

با لایەک لە لایەنە باشەکانی دیکتاتۆریەت بکەینە وە … شەماڵ باخچە یی

Be First!
by November 12, 2019 General
image_print

هەوڵەکانی پڕۆسەی بەرە و گەشەی دیمۆکراسی و ڕۆشنگەری سەدساڵەی ڕابردو لە ناو کۆمەڵگەی کوردستان دا، قوربانی و زەرەروزیانی زۆری بە کۆی بەرەوپێشەوە بردنی کۆمەڵگەی کوردی گەیاندوە. وەرگێڕانی پێناسەیی دیمۆکراسی لە ئەزموونگەرایی داهێنەرانی یۆنانیەوە بۆ ناو کۆمەڵگەی ڕۆژهەڵات بە کوردیشەوە، زەوق و شەوقێکی ناژیرمەندانە بوە, کە بە بێ رەچاوکردنی کۆمەڵناسیەکی بنەڕەتیەوە، کە تێگەیشتن و پێگەیشتنی تاک و خێزان بە خێڵ و خاوەنداریەتی وەکو شێخ و مورید و بچوک بۆ گەورە و ژن بۆ پیاو , تیایدا ڕەچاونەکراوە ئەمەش لە قۆنا‌غی جۆراوجۆردا ڕ ە نگدانەوەی جیاواز و ناگونجاوی لێکەوتۆتەوە.
هەرچەندە زۆرجار بە شێوەیەکی کاتی چارەسەرسازبوە، بە ڵام لە بەر چەندین فاکتەری سەرەکی نەیتوانیو ە دیمۆکراسی پێگەی خۆی وەکو ڕیشەی بنەڕەتی دابکوتێ و بنەمایەک بۆ بە کرداریکردنی بەگەڕبخات
سەرەکی ترین خاڵی ناکۆکی کۆمەڵگەی کوردی لە بەرامبەر شێوازی دیمۆکراسی، دینگەڕایی مرۆڤی کوردە، کە لەگەڵ هەڵبژاردەیەکی داخراوی دینی دا، ناکۆک و دژبەیەک بوە لەوانەیە بڵێن کۆمەڵگەی ئەوروپاش پابەندی دینگەڕایی بوون ، ئەی چۆن ئەوان توانیان سیستێمی پەروەردەو گەشەی کۆمەڵایەتی دیمۆکراسی پەرە پێبدەن و گەشەبکەن وەڵام ئەوەیە کە سەردەمی وریابوونەوەی ڕێنسانس و دەستەمۆکردنی دینگەڕایی و پیرۆزی، بە دەستی بیرمەندانەی مرۆڤی خاوەن هزر و داهێنەری ڕەوتی ڕووبەگەشەی سەردەمیانە، ڕێگاخۆشکەر بوو بۆ بەگەڕخستن و دامەزراندنی دەستەڵاتی ئەقڵانی و دروستکردنی مرۆڤی چالاک و بەشدار لە بڕیاری خۆناسین و خۆبەڕێوە بردن کەواتە یەکێک لە سەرەکی ترین بەربەستەکانی دیمۆکراسی کە پیرۆزگەرایی بو، چوارچیوەی بۆ دانرا و بو بە کەرەستەی دەستەمۆی مرۆڤایەتی و میتۆدە هزرمەندیەکان بوون بە ژێرخانی تاقیکردنەوە داهێنەرەکانی ڕۆشنگەری کۆمەڵگای مرۆڤە کانی ئەو دەڤەرانە بەڵام ئەوە بەو مانایە نیە کە کە مۆرڤەکانی ئەم دەڤەرە هیچ هەنگاوێکیان بۆ گەشەی کۆمەڵگاکەیان هەڵنەهێناوە، بە پێچەوانەوە، جێگا دەستیشیان دیارە، بەڵام هەروەکو لە سەرەوەدا ئاماژەم پێداوە، بە بێ ڕەچاوکردنی پێکهاتە بە ڕیشە خێڵەکی، ناوچەگەرایی ، گیرۆدەی پیرۆزگەرایی و دینداری بێ بەش لە پیاداچونەوە، سەردەم خواز و گۆڕان پەسەند نەبوونی ئاڕاستەیەکی نەتەوەیی هاوئاست لە ناوچەکەو لە جیهاندابۆ بەشداری کردن و بەشداری پێکردن لە جیهان بینی سەردەمیانە ی سەدەی ڕابردوو.

وەخۆهەڵواسین بە قافڵەی ئایدۆلۆژیا نامۆ و تاقی نەکراوەکانی جیهانبینی سۆسیالیستی و شاگەشکە بوون بە دیکتاۆری پڕۆلیتاریایی و بوون بە سەرباز لە بەرەکانی دوو دونیای دژ بە یەک، کە هیچ کامیان خێروبێری بۆ کۆمەڵگای کوردستانی لێ نەکەتەوەو بەڵکو بو بوون بە دێوەزمەی شەوقی تێگەیشتنێکی چەواشەکارانە لە گەشەی سەردەمیانەی خۆی
هەرچەندە ئەم سەردەمەی کە ئێمە تیایدا ئەژین، ئاقار و ئاڕاستەی دژبەیەک لە وێستگانی جیهان بینیە جیاوازەکان واڵاتر و بەرچاوترن، بەڵام توانامەندی مرۆڤایەتی بۆ بەشداری کردن لە شانسی لە ئەستۆگرتنی ئەرکی بەرپرسیاریەتی، بە بەرچاوڕۆنیەوە، لەبارو گونجاوە، بەشەرتێک خوازیاری بێت نەوەک تەنیا خەون بێت.

خواستی دیمۆکراسی تە نیا ئارەزوو نیە، خەونی بۆ بڕەخسێنی، بەڵکو پڕۆسەیەکە کە دەبێت کەرەستەکانی بۆ، دووگیان بوون و بەخێوکردن و بە ئامانج گەیاندن و پەروەردەکردن و بەردەوامی و پەرەپێدانی بۆ تەرخان بکرێت.
ئەم ئارەزووە، ڕۆشنبیرانی کورد تە نیا خەونیان پێوە بینیوە و بە بێ ناسین و حەزی مرۆڤی کۆمەڵگەی کوردی، ئەم قوماشەیان بۆ بڕیوەو بە بێ ئەوەی بزانن پڕبەبەریتی لە بەریان کردوە.
ئەمەش بەبێ شیکردنەوە بۆ خوێنەری بەجێ ئەهێڵم، کە تاچەندگێژاوی ئەم وێنە ڕەنگاوڕەنگە، یان
بە ووتەی یەکێک لە سەرکردەکانی کورد کە باسی لە چە پکە گوڵ ئەکرد، وەڵامدەروەی ئەم پرسیارەیە

منیش قوربانی ئەو گێژاوە بووم و زیاتر لە سێ دەهە سەربازێکی وونی ئەو قافڵە یە بووم ، کە پێم
وابوو سەرئەنجام لە دونیایەکی پڕ لە یەکسانی و گوڵ و بولبول دا ، من و مرۆڤایەتی تیایدا ئەحەسێینەوە، بە ڵام وەڵام دور لە ئاڕاستەی خەونەکان و ئارەزووەکان بوون و ئێستای مرۆڤایەتی ئەرکێکی هزرمەندیانەی ووریایانەتری خستۆتە ئەستۆمان، کە ئەبێت زیاتر بەرچاوڕوون بین و چالاکانە تر ئەقڵ و مەعریفەی خۆمان بۆ لەئەستۆگرتنی بەرپرسیاریەتی لە بەرامبەری خۆمان و دەوروبەرمان و ژینگەکەمان بە کاربهێنین خاڵێکی گرنگی دیکە ئەتوانێت بڕوا بە خۆبوون بێت، کە بیرمەندی و داهێنان تەنیا بۆ نەتەوەو گەل و دەڤەرێکی تایبەت نیەو هەموان ئەتوانن ڕولەگەشە بکەن و ئارەزوو بە ئامانجی لوتکە بگەیەنن ویستی ڕێنسانس ئاسا، دیاردە یە کە ، مرۆڤەکان باری دە هێنن و بە گە ڕی دە خەن. بە داخەوە ئەو
ویستە هێشتا لە کۆمەڵگای کوردستانی دا دوگیان نەبوە، کە ببێت بە ئارەزوو، بۆ ڕاماڵینی پیرۆزگەرایی مرۆڤەکانی ئەم دە ڤەرە، بە زۆرینەی ڕۆشنبیرەکانیشیەوە کەواتە پشت بەستنی زانستیانە بە هۆشیاری کۆمەڵگای کوردیەوە، ئەتوانێت ڕێنوێنیەکی بیرمەندانەمان پێ ببە خشێت، کە سیستێمێکی سێنترالیزمی کاریگەر و یەک جەمسەری لە بار، وەڵامدەرەوەی ویست و ئارەزوو و خەونەکانی کۆمەڵگای کوردیە میرنشینیەکی دەستەڵاتداری کوردستانی بۆ سەقامگیری و گەشەی گونجاو و لەبار بۆ مرۆڤی کورد باشترین چەمکی بەڕیوەبردنە بۆ ئەم سەردەمە یەک حیزب، یەک سەرکردە واتە میر، یەک سوپا و یەک ڕێبازی ئابووری و ئیداری. وە هەموان بۆ بەهێزکردنی ئەو ڕێبازە تێبکۆشن و ئازاد بن لە هەموو بیروڕایەک ، بە ڵام دوربن لە لاوازکردنی میر و دام و دەزگاکان ڕۆشنبیران لە پێناوی گەشەی هۆشیاری تاک و کۆمەڵگاو میر و میرنشینە کوردیەکەدا تێبکۆشن و شانسی بەشدری کردن، لە کێ بەر کێ ی نەتەوەیی و ناوچەیی و جیهانی دابین بکەن

قۆناغی یەکەمی ئەم ئاڵوگۆڕە کۆمەڵایەتی، ڕۆشنبیری و ڕامیاریە، ئەتونێت توێژینەوەی ئاکادیمی و گەڕان بە دوای سەرچاوەی زانستی باوەڕپێکراوبێت، تا ئەم بۆچونەی منیش وەکو زۆر لە بیردۆزە خەیاڵیەکان ، نەکەوێتە خانەی ئیدەئالیزمە چەواشەکاریەکانەوە و هەڵدێرێکی دیکەی تاک ڕەویانە، بە کۆمەڵگای کوردستانی پێشکەش نەکات

قۆناغی دووەم ئەکرێ پڕۆسەی بوێرمەندی ژیرمەندانە بێت، بە وەی کە باوەڕ بە پاشە کشە و شکەستی سیستێمی دیموکراسی لە هەمو سەکتەرەکانیدا ، لە کۆمەڵگای کوردستانیدا بهێنین هەرچەندە هەوڵەکانی دیموکراسی لە جیهانیشدا، نەی توانیوە وەکو پێویست مافی بەشداریکردن و شانسی لە ئەستۆگرتنی ئەرکی بڕیاردان بە شێوەیەکی یەکسان و دادگەرانە دابین بکات. بەڵکو زیاتر بەگەڕخستنی کۆکردنەوەی زۆرینەیەک، لە بەرامبەر کەمینەیەکدا، کە دواجار بە گەلەکۆمەکێ ی ئۆردوی براوە، بەرامبەر کەمینەی دۆڕاودا بوە گەر بێتو ڕاستگۆیانە لە و ئازادیە بڕوانین، کە پارت یان دەستەڵاتێکی ئابووری بۆ سازدانی پڕۆسەی بە ناو دیمۆکراسی ، بۆ بەدەست هێنانی دەنگی پێویست، واتە زۆرینە، تا نوێنەرایەتیان بکات و دەرگای بەختیان بکاتەوە، ئەوا مۆدێلە باوەکانی بەڕێوەبردنی ئەمڕۆی ووڵاتانی جیهان ، بۆخۆی وەڵامدەرەوەی، ئەو بەختەیە.
ئازادی مرۆڤی برسی تێرناکات و مرۆڤی دەوڵەمەندیش ئازارنادات ، بەڵکو ڕەخساندنی شانسی مافی بەشداریکردنی ڕاستەقینە، بە ئەقڵیەتی چاوپۆشی لە زۆرخوازی، یان گەڵاڵەی سەرمایەی بێ سنوری، دەوڵەمەندەکان، دەست هەڵگرتن لە قروغ کردنی سەرچاوەکانی سەرمایەی گشتی سونەتگەرایی باوەڕپێکراو و بەکردار، جێ بە جێ کراوی باو، میکانیزە بکەین و گەشەی پێ بدەین و چوارچێوەی ڕەنگینی بۆ دابڕێژین و کوردایەتی لێ ناوبنێین و ناسنامەی نەتەوەیی یەکسانی تاکەکانی ناو کۆمەڵگای پێ ئاشتبکەینەوە لەگەڵ خۆماندا پێش هەوموان تەبابین و دوایش لەگەڵ دراوسێکانماندا، دۆست بین، و لە گەڵ جیهانیش داهاوئاهەنگ بین، بۆ بەشداری کردن و بەشداری پێکردن لە پڕۆسەی بەردەوامی و گەشەی مرڤایەتی و ژینگەیدا هیوادارم خوێنەری ئەم بیردۆزە بە وریاییەکی ئەقڵانیەوە، تێی بڕوانێت و لەسەری دەربڕینی هەبێت.

شەماڵ باخچە یی

24.10.2019

shamall1@gmx.de

Previous
Next

Leave a Reply