موعتادبوون بە بیزنس و کۆکایینی دەوڵەتی کوردیی -2 … کامیار سابیر
موعتادبوون بە بیزنس و کۆکایینی دەوڵەتی کوردیی
بەشی دووەم لە وتاری
یۆتۆپیا و فۆبیای خۆپیشاندان لە”هەولێر”
کامیار سابیر
…………
ئەگەر کڕۆنۆڵۆجیای سیاسیی و چالاکییە سیاسیی و کولتوورییەکانی بەشێک لەسەرانی یەکێتیی، بەشێک لە سەکردە و کادیرەکانی گۆڕان و بەشێک لە ئیسلامییەکان لە پێنج شەش ساڵی رابردوودا لەسەنگی مەحەک بدەیت، بە باشیی ئەوەت بۆ دەردەکەوێت هەمیشە قاچێکیان، پاشەڵیان، لایەک لە لەشیان لەناو وەهمی غەزوبەزەکانی ئابووریی سەربەخۆ، دژایەتییکردنی مالیکیی و عەبادییدا بووە و زۆربەی کات، وەهمیان بە پرۆژەی والییەکەی ئەردۆغان( بارزانیی) هەبووە کە دەوڵەت دروست دەکات! موعتاد بوون بەوەی دەوڵەتی نەژادیی کوردیی بەڕێوەیە، ئابووریی سەربەخۆ لە رێگەی تورکیاوە تاکە میکانیزمە بۆ ئەوەی نەوتی کوردستان بۆ گەلی کورد بێت( دیارە، بۆ مافیاکانی کوردایەتیی)، بەڕەی سایکس-پیکۆ دەپێچرێتەوە و فەرشی نیۆ-عوثمانییەکان، بۆ ویلایەتی رەیعیی-عەشیرەتیی رادەخرێ.
ئەم موعتادانە، بەتایبەتیی بەشێکی بەرچاو لە قیادەی یەكێتیی، چەندین ساڵە ئەم کۆکایینە، ئەم ئافیونە سیاسیی، ئابووریی و ئایدیۆلۆژییە تەخشان دەکەن، بۆ ئەوەی خەڵک و خۆیان موعتاد بکەن و بیزنسە میلیارد دۆلارییەکانیان لە سێکتی نەوت و غازدا، لەگەڵ مافیا ئۆریجناڵەکانی کوردایەتییدا( پارتیی) گەشە پێبدەن و سەرمایەگوزاریی زیاتری لەسەر بکەن. لەهەمووی بەسوێتر، کۆمەڵێ کادری مەغز ناسیۆنالیستی گۆڕان، تا لووتکەی حەماقەت، کەمپەینیان بۆ ئابووریی سەربەخۆ و قەشمەرییاتی دەوڵەتی کوردیی دەکرد و مەرەوانەی ئەم بیزنسەیان، بەسەر ریزەکانی خۆیاندا، دەبەخشییەوە.
بەهۆی ئەو کولتوورە سیاسییە فاشییانەیەی پارتیی لە هەولێر، پێڕۆی دەکات، بەهۆی چاوسووربوون و ترسی لەدەستدانی( هەیبەت، دەسەڵات و بیزنسە دەیان میلیارد دۆلارەکانی) پارتیی، ئامادەیە، هەموو هەولێر خەڵتانی خوێن بکات، بەس راپەڕین و پرۆتێستی گەورەی تێدا روونەدات. هێزە ئیقلیمیی و جیهانییەکانیش( ئەمێریکا)، ئارامیی و خامۆشیی هەولێریان دەوێت. ئەی چارە چییە؟ ئایا دەکرێ تەواوی کوردستان، بەهۆی هەولێرەوە، درێژە بە وەهمی حکومەتی هەرێمی چەتەکان بدات؟ ئایا دەکرێ مافیاکانی بنەماڵەی بارزانیی و مافیاکانی هەردوو بنەماڵەی( تاڵەبانیی و ئەحمەد)، لەگەڵ مافیاکانی ناوەندی بڕیار و بەهۆی کوردە نامووسیی، ناسیۆنالیستە ناعەقڵانییەکانی ناو گۆڕان و پرۆکسییەکانی ئەردۆغان لەناو یەکگرتوودا، درێژە بەم هەموو چەتەیی و دزیی و تاڵانییە بدرێ؟
ئایا دەکرێ، گەنجان و نەوەکانی ئاییندە بەم قسە قۆڕە نەتەوەییانەوە، بەنج بکەیت و ئەم نانە بۆ ئەو رۆنەی کە ئابووریی سەربەخۆ، لە “کەرە”ی مەشکەژەنینە وەهمییەکەیەوە، پەیدای دەکات، هەڵبگیردرێت؟ ئایا هیچ رێگەچارەیەکی تر نییە کە لای کەم، خەڵکی گەرمیان، کەرکوک، سلێمانیی و ناوچەکانیان، باجی عوقدەی بێدەنگیی و یۆتۆپیای خۆپێشاندان لە هەولێر نەدەن و ئازایەتیی و قارەمانییەتی خۆیان لەسەری مافیا لۆکاڵییەکانی خۆیاندا تاقیبکەنەوە و ئەوەندە تەوس و توانج لە بێدەسەڵاتیی و دۆشداماویی هەولێر نەگرن؟
ئێستا سادەترین عەوامی کۆمەڵگەی کوردیی دەزانێ، ئەم هەموو دزییە قەبارە گەورانەی لە مێژووی خەباتی ئەم گەلە و لە ئاییندەی گەلی کوردستان دەکرێ، ئەم ستەم، هەڵاواردن و ناعەدالەتییەی بەرامبەر کەرکوک، سلێمانیی و گەرمیان دەکرێ، هەر پارتیی تاوانباری ئەوەڵ و ئاخیر نییە. بەبێ دزەکانی یەکێتیی، بەبێ ماڵی تاڵەبانی( و ئیبراهیم ئەحمەد)، بەتایبەت بەبێ قوباد و نەجمەدین کەریم، بە بێ پارتییەکانی ناو یەکێتیی( ناوەندی بڕیار) و هەروەها بەبێ خۆشباوەڕییەکانی لای کەم دوو ساڵی تەمەنی گۆڕان و سەرجەم تەمەنی یەکگرتووی ئیسلامیی وەکو “مورتەزیقە”ی تورکیا و حیلفی سوننیی، سەرەنجامیش بەهۆی حەماسی نەژادیی و کەمپەینی ئەو ئەکادیمیست و نووسەرە رانتخۆر و ئەحمەقانەی کە دەیانگوت نەوتی کوردستان، کورد!خۆی دەبێ بیفرۆشێ و تەصەڕوفی پێوە بکات! ئەم بیزنسە مافیاییە بۆ پارتیی و تورکیا بەسەرەوە ناچوو.
ئەو داتایانەی لەبەردەستدان، ئەوانەی دزەیان کردووەتە ناو میدیاوە و ئەوانەی حکومەتی عێراق کەشفی کردوون، تەنیا نەوتی کەرکوک، بەشی هەموو مووچەی خەڵکی کوردستان بەزیادەوە دەکات. دیارە بەو هەموو بن دیوار و ئەو هەموو گەندەڵییە زۆرەی لە لەشکری تەمەڵخانەکانی هەردوو حیزبیشدا هەن. ئینسان، ئەگەر زۆر زۆر ئەحمەق نەبێت، ئەوە بە عەقڵیدا ناچێت کە پارتیی بتوانێ نەوتی کەرکوک بەو کەڵەگاییە بفرۆشێت ئەگەر دزە گەورەکانی یەكێتیی، ئەگەر مافیاکانی نزیک لە ماڵی تاڵەبانیی و ئیبراهیم ئەحمەد، ئاگاداری وردو درشتی ئەم هەموو دزییە نەبن؟
بۆ ئەوەی ئەم چەتەیی و مافیاگەرییە بوەستێندرێت، سەرەتا، پێویستە یەک یەک قەبرغەکانی ئەم ناسیۆنالیزمە ئابوورییە( Economic Nationalism) و پەراسووەکانی ئەم مانیفێستە ئایدیۆلۆژییە( کوردایەتیی) تێکبشکێنرێن. تێکشکاندنی ئەم ستراکتۆرە تاڵانییە، دەبێ لەباری فیکریی، سیاسیی و ئابوورییەوە، خۆشە بکرێت. پێش هەموو شتێ لە حەماقەتەکانی کوردایەتیی بدرێ، لە ئیستیحمارییەکانی کوردایەتیی و ویقاری دزە گەورەکانی بدرێ. لە فیکر و ئایدیۆلۆژیای ناسیۆنالیزمی نەژادیی و سیمبۆڵە هەرە گەورەکانی کوردایەتیی بدرێ. لە خورافییات و درۆ گەورەکانی قائیدە کۆن و نوێکانی میلیشیاکانی کوردایەتیی بدرێ. لەو چەتەگەریی و تەخریبەی شاخ بدرێ کە ناویان نابوو شۆڕشی ( ئەیلول، نوێ و گوڵان).
ئەگەر بەراوردی ناسیۆنالیزمی چەتەگەریی کوردیی بکەیت بە هەموو ناسیۆنالیزمەکانی دونیا، لە مێژووی سەرهەڵدانی ناسیۆنالیزمی ئەوروپییەوە تا ناسیۆنالیزمی قوڕاووچڵپاوەکانی ئەفریقا، ئەمێریکای لاتین، رۆژهەڵاتی ناوین و ئاسیا، هیچ ناسیۆنالیزمێک لە ناسیۆنالیزمی کوردیی( بەتایبەت ڤێرژنەکەی بارزانیی-تاڵەبانیی و ئەوانەی لە فەلەکی ئەماندان= حەماقەتەکانی کوردایەتیی) ، فاشیلتر، چەتەتر، دڕندەتر و برسییتر نەبووە دەرهەق بە ئابووریی و سامانە سروشتییەکانی نیشتمانەکەی خۆی.
٢٥ ساڵ لەمەوبەر، دزەکانی کوردایەتیی و مونەوەرەکانی( لە سیاسیی و نوخبە جۆراوجۆرەکانی)، بناغەی فاشیلترین، گەندەڵترین و ساقیطترین حوکمڕانیی لۆکاڵیی و نیمچە ئۆتۆنۆمییان لەسەر رووی ئەم هەسارەیە دامەزراند. وێڵاشی حوکمڕانیی کوردایەتیی بە دزیینی بەنداوی بێخمە، بڕدرا. ئێستاش بە دزیینی رۆژانەی یەک میلیۆن بەرمیل نەوت درێژەی هەیە. ئایا حکومەتی دز و چەتەی هەرێمی کوردستان، سوودو قازانجەکانی بۆ گەلانی کوردستان لەگەڵ زیانەکانیدا، لە هێڵەک بدرێن، زیانەکان و کۆزەری دزییەکانی چەند قات لە دانەوێڵەی بەرهەمەکانی زیاتر و قەبەتر دەردەچن؟
ئایا پشتیرەکانی پارلەمانی کوردستان، قازانجی بۆ گەلی کورد و بۆ کێشە سیاسییەکەی چیی بووە کە بووەتە چەترێک بۆ شەرعییەتدان بەم دزیی و تاڵانکارییە؟ ئەوە، جگە لەوەی، لەماوەی ئەم ٢٥ ساڵەدا، دەیان هەزار کەسیان لە ( مودیرعام، وەزیر و جێگر، ئەندام پارلەمان و راوێژکار…تاد ) خانەنشین کرد بە پارەی دزراوی خەڵکی کوردستانەوە، پۆزی ئاریستۆکراتیی بەسەر هەژارانی کوردستاندا لێدەدەن! هاوکات، هەر ئەو پارلەمانەی ویستی قانون و کڵێشەی دەستور، جێکەوت بکات، سەرۆکی مافیاکانی کوردایەتیی، لە رێگەی بەڵتەچییەکانی زێڕەڤانیی و میلیشیا جۆراوجۆرەکانی تری کوردایەتییەوە، دەرگەی هەموو پشتیرەکانی سەرلەبەر کڵۆم دا.
ناسیۆنالیزمە ئابوورییەکەی کوردایەتیی، هەر تۆڕێکی گەورەی مافیایی نییە، بەڵكو دەسەڵاتدارەکان، لەسەری سەرەوە، لە هەردوو حیزبە شەریکە دزەکەوە، بەشدارن لەم چەتەیی و راوڕووتەی بە ئابووریی کوردستانەوە دەکرێت. لەهیچ شوێنێکی دونیا، تەنانەت لە تۆڕە مافیاییە گەورەکانی روسیاشدا، لەو وڵاتانەی لە سۆڤێتی جارانەوە دروست بوون، شتی وا نەبووە کە مافیاکان خۆیان حاکمی موطڵەق بن، خۆیان دەسەڵاتدار بن و خۆیان حکومەت و پارلەمان، لەشکری عەسکەریی و دامودەسگا ئەمنیی و دامەزراوەکانیان لەژێر دەستدا بێت؟
دوو حیزبی مافیایی، دوو حیزبی پرۆکسی( بۆ ئەجێنداکانی تورکیا و ئێران) دوو باندی مافیایی زۆر قەبە و گەورە و رێکخراو، حوکمی هەرێمی کوردستان دەکەن. ئەم حکومەت و دەسەڵاتە عەشیرەتیی و بنەماڵەییانە، خاوەنی بانقەکانن، خاوەنی تەواوی پرۆژە ئابوورییە زەبەلاحەکانن، تەواوی تۆڕە مافیایی و بازرگانییە گەورەکانیان کۆنترۆڵ کردووە، بازاڕیان، سەرلەبەر لەسەر خۆیان و دەستوپێوەندەکانیان قۆرغ کردووە. سەرەنجامیش تەواوی شارەوانیی( بلدیة) سەرجەم شار و شارۆچکە، دەشت و شاخەکانی کوردستانیان لەسەر خۆیان و ئەعوانەکانیان تاپۆ کردووە. ئەوەی عوروبە و صەدام حوسێن بە ٢٠-٣٠ ساڵ، نەیانتوانی، تەنانەت نەیانویست دەرهەق بە ئابووریی کوردستان بیکەن، ئەم دوو حیزبە دز، مافیا و چەتەیە، تەنیا بە دوو ساڵ، زۆر زیاتریان کرد و ئاییندەی چەندین نەوەی نوێی خەڵکی کوردستانیان، بۆ ئەبەد بە کارەسات سپارد.
خەڵکی سلێمانیی، گەرمیان و کەرکوک، خەڵکی ئەو زۆنەی پێیدەگوترێ”سەوز و نیلیی”، هیچ پێویست ناکات ئێخەی ماڵی بارزانیی و پارتیی بگرن. لە یەک بەیەکی ئەم دزییانەدا، سەرە گەورەکانی هەموو باڵەکانی یەکێتیی بەشدارن. ئەصڵەن، فاشیلترین و ساقیطترین گەنجی سیاسیی( قوباد تاڵەبانیی) کە تەعین کراوە بۆ جێگری نێچیرڤان، بۆ هیچ شتێک نەبووە تەنیا بۆ ئەوە نەبێت کە پێکەوە، بیزنسی دزییەکان، ئیدارە بکەن و ماڵی بارزانیی، فێڵیان لێ نەکەن.
ئەو گرینگیینەدانەی بە سلێمانیی، گەرمیان و کەرکوک هەیە، ئەو پەراوێزخستن و گۆشەگیرکردنە، بە دەرەجەی یەکەم، سەرکزیی،داوەشاویی و خوێڕییەتیی قیادەکانی یەکێتییە. بەشێکی زۆر لە قیادە و کادیرەکانی یەکێتیی بە پارەی رەیع و دروستکردنی بەرژەوەندیی لەو چەتەگەرییەی ئابووریی کوردستاندا، کەرامەت و شەهامەت و ئەخلاقیشیان كڕدراوە. ئەو بەشەی ماویشەتەوە، شەریکە دزن و لە دزییەکانیشدا،پارتیی، فێڵی گەورەیان لێدەکات. ئێستا، وەرە بە ویژدانەوە، مێژووی سیاسیی ئەم مافیایانەی کوردایەتیی، رەدەڵ و بەدەڵ بکە:-
1. قوباد تاڵەبانیی، ئایا لە هەموو مێژووی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستاندا، کەس بەئەندازەی ئەم گەنجە مودەلەل و ئاریستۆکراتییە، کەس بەئەندازەی ( مام جەلال)ی باوکی، وێڕای ئەوەی سەردەمانێک دڕی بە هەژموونی ماڵی مەلا موصطەفا و پارتیی دا، خزمەتی سیاسەتە تاڵانیی و دزییەکانی پارتییان کردووە؟ ئایا ئەگەر بنەماڵەی تاڵەبانیی( + کچەکانی ئیبراهیم) نەبوونایە، یان کەمترین شەرافەتی نیشتمانییان تێدا بووایە، دەیانهێشت، پارتیی و تورکیا، بەو شێوە مەترسییدارە، ئاییندەی گەلی کوردستان، ژێرخان و ئابووریی گەلی کوردستان، بەگشتیی و سلێمانیی بە تایبەتیی، بەوشێوەیە، وێڕان بکەن؟ ئەو هەموو دەیان میلیارد( بیلیۆن) دۆلارەی دەدزرێ، بە سپۆنسەریی و بە هاوکاریی و بە شەریکایەتیی ئەم قیادانەی یەكێتیی دەکرێن. هەرکەسێک، گومانێکی لەمە هەبێت، حەماقەتەکەی ئەوەندە غەڵیظە، بەس بە کەڵکی ئەوە دێت، لەناو موعتادەکانی دەوڵەتی کوردییدا، ریزی بکەیت.
2. نەجمەدین کەریم، سیاسییە جۆکەرەکەی ماڵی تاڵەبانیی، ئەم پیاوە لە ئەمێریکا ژیانێکی باش و دەرامەتێکی باشی هەبوو. لەسەرەتاشەوە، کەم تا زۆر خزمەتی بە کەرکوک کرد. کاتێ چووە ناو غەزوبەزی گەندەڵییەکانی دەوڵەتی رەیعییەوە، کاتێ پیاوەکانی ئەردۆغان و ئۆغلو، چوونە ژێر کڵێشەیەوە، ئێستا وەکو موعتەمەدی ئەردۆغان و بارزانیی، لە کەرکوک هەڵسوکەوت دەکات.
طەماح و طەماعی سیاسیی ئەم پیاوە بۆ پۆست و بۆ پارە، هەموو لۆژیکێکی لێسەندووەتەوە. ئەگەر لە ئەمێریکا، ساڵانە نزیکەی یەک میلیۆن دۆلار دەرامەتی بووبێت( دەبووایە باجیشی لێ بدات)، ئێستا لەسەر حیسابی کەرکوک و کەرکوکییەکان، لەسەر حیسابی بابەگوڕگوڕ و کێشەی سیاسیی کورد، مانگانە، تەنیا وەکو شەخصی خۆی، چەندین گوڕ میلیۆن دۆلاری کاش دەکەوێت و ساڵانەیش، دەیان گوڕ میلیۆن دۆلار دەکەوێ ئەگەر صەدانیش نەکەوێ! بێ ئەوەی سەنتێک باجیش بدات. لەهەموو مێژووی پارتیی لە کەرکوک و گەرمیاندا، بە درێژایی ٧٠ ساڵ، کەس بەئەندازەی ئەم پیاوە، لەماوەی ئەم ساڵ و نیوەدا، خزمەتی سیاسەتەکانی ماڵی بارزانیی و تورکیای نەکردووە؟
3. کۆسرەت رەسوڵ و بەرهەم صاڵح، ئەم دوو پیاوە عەسکەرییە کۆن و تەکنۆکراتە نوێیە، بەهۆی ئەوەی لەباری سایکۆلۆجیای سیاسییەوە، هەرگیز رەقەمی گەورە نەبوونە لەسەردەمی تاڵەبانییدا، چونکە پرپۆڵەخۆری دەستی خۆی بوون، تەنیا بۆ ئەجێندای سیاسیی و شەخصیی خۆی لە هاوکێشە سیاسییەکانی کوردستاندا، خۆیان و ئەوانەی لەگەڵیشیان کەوتوون، بەکاری دەهێنان، ئێستا دەیانەوێ لە دارایی شاردراوەی یەكێتیی و لە حیساباتە سیاسییەکانیشدا، رەقەمی گەورە و دەنگی یەکەم بن.
پارتیی زۆر بە شێنەیی و کۆنکریتیی هەردووکیان و تەواوی ئەو کادیرانەی لەگەڵیان کەوتوون، بۆ ئەجێنداکانی خۆی بەسیجی کردوون و پرۆژەی چەندین میلیارد دۆلاریی بۆ دروست کردوون و هەرگیزاوهەرگیز ناتوانن لە خەتە سوورەکانی پارتیی دەربچن. مرۆڤی شەرقییش کە بوو بە تاجیری گەورە، ئیتر جەبان و هەلپەرست دەبێت و ئامادەیە هەموو شتێکی مەعنەویی و مۆراڵیی، هەموو پرەنسیپێکی سیاسیی و فیکریی بدۆڕێنێت بۆ ئەوەی بەرژەوەندییە ماددییەکانی پارێزراو بێت. پارتیی لە رێگەی ئەم گرووپەوە( ناوەندی بڕیار)، یەکێتیی، ئەوەندە داوەشاندووە کە دەتوانێ بە قانونەکانی کوردایەتیی ئۆریجناڵ، چۆن ناوی حیزبی زەحمەتکێشانی لە قادر عەزیر سەندەوە، بەهەمان شێوە، هەر بۆ ئەتککردن، ناوی یەكێتیی نیشتمانیی لە ماڵی تاڵەبانیی و ئەحمەد بسەنێتەوە و هەر بۆ پێڕابواردن، ماوەیەک بیدات بە ناوەندی بێ بڕیار!
4. مەلا بەختیار، وێڕای ئەوەی ئەم پیاوە قوربانیی دەستی میلیشیاکانی شاخ بوو، زیندانیی بوو لەسەر بیروڕای سیاسیی و ئازادیی لێ زەوتکرا، ئیهانەی دونیایان پێکرد و لە مەرگ گەڕایەوە، بەڵام ئێستا بووە بە باشترین موهەڕیجی بیزنسەکانی ماڵی تاڵەبانیی و بانگخوازی قەشمەرییاتەکانی دەوڵەتی کوردیی. لەناو هەموو مەکتەبی سیاسیی پارتییدا، لەناو هەموو کادیرەکانی پارتییدا، کەس بەئەندازەی ئەم پیاوە، تووشی عوقدەی ئیستیحماری” دەوڵەتی کوردیی” و فشقیاتی”ریفراندۆم” و ناعەقڵانییەتی سیاسیی نەبووە. مرۆڤ گوێ لەم پیاوە سیاسییە دەگرێ، لە دڵەوە بەزەیی پێدا دێتەوە، لە مارکسیزم و ماویزمی میلیشیاییەوە، تازە تازە هاتووە، بە موعتادیی، کەمپەین و قیڕەقیڕ بۆ عەوامی موعتادەکانی دەوڵەتی کوردیی دەکات.
لەبەشی سێیەم و کۆتاییدا، دێمە سەر بێ پرۆژەیی و خۆشباوەڕییەکانی گۆڕان، بێ ئیرادەیی دزە گەورەکانی یەكێتیی و ئاییندەی سیاسیی کوردستان، لەسایەی ئەم کەڵەگاییەی پارتییدا.
