من و هەڵەبجە و بەزمی خوێندكارە یەكەمەكان!.. سەدیق سەعید ڕواندزی

هەموو ساڵێك، لە سەروبەندی ڕاگەیاندنی ئەنجامی ئەزموونە گشتییەكانی پۆلی دوانزە و دیاریكردنی چەند خوێندكارێك بە پلەی یەكەم و دووەم لە هەردووو بەشەكە، كە نمرەی بەرزیان بەدەست هێناوە، ئەم خوێندكارانە دەبنە ( ترێند – باو) ی بابەتی سۆسیال میدیا، ئەویش لە سۆنگەی ئەو هەڵە و ساتمە و هەژارییە زمانییەی هەیانە، بە جۆرێك كاتێ مایكێك دێتە بەردەمیان، دەشڵەژێن و نازانن دوو قسەی دروست بە زمانی كوردی بڵێن، لە كاتێكدا یەكەمی سەر ئاستی هەرێمن! فەرهاد پیرباڵ، بە یەكێكیان دەڵێت:_( دابنیشین) ئەویش لەوەڵامدا پێی دەڵێت:-( پێی دەڵێ كەیفی خۆتە!) بە ڕاست، كەس هەیە لە ماڵی خۆی بە میوان بڵێت كەیفی خۆتە دابنیشی یان نا؟ یان دەبێ لوتف بنوێنێت؟ بڕوانامەی بەرز، بە بێ خوێنەوەی كتێب و ئاشنابوون بە دنیای فراوانی خوێنەوە، كەس ژیر و زیرەك ناكات، ئەم خوێندكارە ئازیزانە، گەر لە پاڵ خەونی وەدەستهێنانی نمرەی بەرز، كەمێكیش گرنگیان بە كتێب و دنیای خوێنەوە دابا، ئێستا زۆر بە تواناتر دەردەكەون. ئاخر كتێب مرۆڤ فێری زمان پژان و قسەكردن و گفتوگۆ و زانیاریی بێ سنوور دەكات. مرۆڤ چەند بخوێنێتەوە، نەك بخوێنێت، ئەوەندە زیاتر دەسەڵاتی بە سەر زمان و دەربڕین دەشكێت و ڕۆشنبیریی فراوانتر دەبێت، ئەوەندە شارەزایی پەیدا دەكات، ئەوەندە بوێر و ڕاشكاو دەبێت! بۆیە من بەداخم، كاتێ دەبینم خوێندكارێكی ئازیز، بە پلەی یەكەم لە هەموو وانەكان دەرچووە، بەڵام توانای ئەوەی نییە، دوو قسە لە بەردەم مایكێك بكات، كە ئەمەش زادەی نەبوونی كولتووری خوێنەوە و ئاشنابوونە بە دنیای كتێب. من گەر باسی ئەزموونی ژیانی خۆم بكەم، ئەوا بە درێژایی ساڵانی تەمەن و خوێندنم، بۆیەك جاریش دایك و باوكم و مامۆستاكانم، ئەلف و بێیەكیان فێر نەكردووم، هەرچی فێربوومە لە كتێبەكانەوە فێربوومە! ئاخر كتێب لە بری دەرگایەك، سەدان دەرگا بە ڕووی مرۆڤ دەكاتەوە و وای لێ دەكات ببێتە كەسێكی تر و شارەزایی لە هەموو شتێك هەبێت. دە ساڵێك لەمەوبەر، لەگەڵ هاوڕێیان، وەك وەڤدی پەروەردەی ڕواندز، سەردانی پەروەردەی هەڵەبجەی شەهیدمان كرد. وێرای ڕێز و میوان دۆستییەكی زۆر، من لە بارەی سرووشتی ئەو شارە و گوندو ئاوایەكانی و كاكەیی و هەورامانییەكان ڕووداوەكانی، چەند زانیارییەكم باس كرد، هاوڕێیانی پەروەردەی هەڵەبجە، بە سەر سوڕمانەوە پێیان گوتم: (تۆ لێرە ژیاویت؟ خەڵكی ئێرەی؟ پێشتر هەڵەبجەت بینیوە؟) گوتم نەخێر لێرە نەژیاوم و یەكەم جاریشە ئەو شارە شەهیدە دەبینم، گوتیان ئەی مادام وایە، ئەو هەموو زانیارییەت لەكوێ بوو؟ كە لە ئێمە زیاتر شارەكە دەناسی؟ گوتم هەمووی لە ڕێی خوێندنەوەی كتێبەكان و مێژووە وە فێربووومە. هەر لە درێژەی سەردانەكە، خوێندنگەیەكیان دیاركرد بۆ ئەوەی سەردانی بكەین، كە لە بەر دەرگای خوێندنگاكە دابەزین، سەیرم كرد تایتڵەكەی نووسراوە:( ئامادەیی شەهید ئازاد هەورامی كچان) لەوێش لەگەڵ بەڕێوەبەركە، كورتەیەكم لە بارەی ژیانی ئەو سەركردەیە،كە لە كونەكۆتری قەندیل شەهید بوو، باس كردوو ڕۆڵ و پێگەی ئەوم لە شۆڕشی نوێ باس كرد. بەڕێوەبەر و مامۆستایان، بە لایانەوە سەیر بوو، كە من ئەو زانیاریانەم لایە، بۆیە لۆگۆی قوتابخانەكەیان بە سنگمەوە هەڵواسی كە ئێستاش لە ئەرشیفەكەم ماوە. كە هاتینەوە، وەفدی هاوڕێ و هاوشارم، گوتیان بە ڕاستی تۆ ئێمەت سەربەرزكرد.دیسانەوە جارێَكیان لەگەڵ زاواكەم چوومە لای پزیشك، بەمەبەستی چارەسەری، لەوێ لەگەڵ پزیشك كەوتمە گفتوگۆ، لە بارەی نەخۆشی شێر پەنجە و شەكرە و ئەركی پەنكریاس و لەكاركەوتنی گورچیلەو چارەسەرییەكان و گەلێك بابەتی دیكە، دكتۆر بە زاواكەمی گوت، ئەمە خۆی دكتۆرە بۆچی هێناوتە لای من؟ مەبەستم لەو ئەزموونانە،خۆپەسندان نییە، كە تا سەر ئێسقان دژی ئەوەمە، بەڵكو باس لە ئەزموونی خۆم لەگەڵ كتێب و خوێنەوە دەكەم، بۆیە پەیامی من ئەوەیە، كە هیچ خوێندكارێك بە بڕوانامە و نمرەی بەرز نابێتە ڕۆشنبیر،بگرە كەسانی تریش، بەڵكو تەنها و تەنها كتێب و خوێنەوە دەمانكاتە مرۆڤێكی دیكە و زمانزان و ڕۆشنبیر، بۆیە گرنگە خوێندكاران لە پاڵ خوێندنەكەیان، ڕۆشنبیریی خۆیان بە خوێندنەوەی كتێب فراوان بكەن، تا زمانیان بپژێ و بوێر بن و پەكیان لە سەر وشە و دەربڕین نەكەوێت.

سەدیق سەعید ڕواندزی

Sadiq Said Rwandze

سەدیق سەعید ڕواندزی، لە ساڵی 1972 لە شارۆچکەی ڕواندز لە دایکبووە. خوێندنی سەرەتایی و دواناوەندی هەر لەو شارە و ساڵی 1993 _1994، بەشی کوردی _ پەیمانگای مەڵبەندی مامۆستایانی لە هەولێر تەواو کردووە. هەر لە ڕواندز دەژیت و خولیایەکی گەورەی بۆ کتێب و خوێندنەوە هەیە و زۆرجاریش وەک خوێنەرێک سەرنجەکانی لە بارەی پرس و بابەتە ئەدەبی و ڕۆشنبیرییەکان و کتێب و تێکست دەخاتە ڕوو.